Atatürk Köşesi
1881 yılında Selanik’te doÄŸdu. Ä°lk öğrenimini ve askerî öğrenci olarak orta öğreniminin bir kısmını Selanik’te yaptı. Manastır Askerî Lisesi’ni bitirdi.1902 yılında Kara Harp Okulu’ndan, 1905 yılında Harp Akademisi’nden mezun oldu.Orduda çeÅŸitli vazifeler aldı. 1913 yılında Sofya’da AtaÅŸe Militer olarak bulundu.
Birinci Dünya Harbi sırasında, Çanakkale Muharebelerinde, Tümen Komutanı olarak görev yapıı. 1916 yılından itibaren, DoÄŸu ve Güney cephelerinde Kolordu ve Ordu Komutanlığı yaptı. Bitlis ve MuÅŸ’u düşman iÅŸgalinden kurtaran kuvvetlerin başındaydı. Filistin ve Suriye cephelerinde görev aldı.
Mondros Mütarekesi’nden sonra Sevr AnlaÅŸması hükümlerine dayanılarak ülkenin yabancılar tarafından iÅŸgali üzerine, son Osmanlı padiÅŸahı Vahdettin Han tarafından Anadolu’ya gönderildi.19 Mayıs 1919′da Samsun’a çıkarak Türk millî mücadelesini baÅŸlattı.Amasya Genelgesi, Sivas ve Erzurum Kongrelerini topladı. Askerî görevlerinden istifa ederek 23 Nisan 1920′de Ankara’da Türkiye Büyük Millet Meclisi’ni topladı. Meclis BaÅŸkanı seçildi.5 AÄŸustos 1921′de BaÅŸkomutanlık görevini üstlenerek Anadolu’nun Yunan iÅŸgalinden kurtarılması için mücadeleye devam etti. Sakarya Meydan Savaşı’nı kazandı. 19 Eylül 1921′de Meclis tarafından kendisine MareÅŸal ve geleneksel Gazi ünvanı verildi.
26 AÄŸustos 1922′de iÅŸgalci Yunan kuvvetlerine karşı Büyük Taarruz’u baÅŸlattı. BeÅŸ gün sonra 30 AÄŸustos 1922′de de BaÅŸkomutanlık Meydan Savaşı’ nı kazanıldı.Lozan Barış Konferansı’ndan sonra, 11 AÄŸustos 1923′de toplanan Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından yeniden BaÅŸkan olarak seçildi. 9 Eylül 1923′de kurduÄŸu Cumhuriyet Halk Partisi’nin Genel BaÅŸkanlığı’ na seçildi.
29 Ekim 1923′de Cumhuriyet’in ilân edildiÄŸi gün, Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk CumhurbaÅŸkanı oldu. Dört dönem üst üste seçildi.10 Kasım 1938′de öldü.
- ATATÃœRK KRONOLOJÄ°SÄ°
1881
Selanik’te doÄŸdu.
1893
Askeri Rüştiye’ye girdi ve Kemal adını aldı.
1895
Selanik Askeri Rüştiyesi’ni bitirdi, Manastır Askeri Ä°dadisi’ne girdi.
1899 Mart 13
İstanbul Harp Okulu Piyade sınıfına girdi.
1902
Harp Akademisi’ne girdi ve burada gazete çıkardı.
1905 Ocak 11
Harp Akademisi’ni Yüzbaşı olarak bitirdi, Åžam’a 5. Ordu’nun 30. Süvari Alayı’nda staj yapmak için atandı.
1906 Ekim
Åžam’da Vatan ve Hürriyet Cemiyeti’ni kurdu. Åžam’da topçu stajını yaptı ve KolaÄŸası oldu
1908 Temmuz 23
MeÅŸrutiyet’in ilan edilmesi için çalışmaları.
1909 Mart 31
31 Mart ihtilalinde Hareket Ordusu Kurmay Subayı olarak çalıştı.
1911 Eylül 13
Mustafa Kemal, Ä°stanbul’a Genelkurmay’a naklen atandı.
1911 Kasım 27
Mustafa Kemal, Binbaşılığa yükseldi.
1912 Ocak 9
Mustafa Kemal, Trablusgarp’ta Tobruk saldırısını yönetti.
1913 Ekim 27
Mustafa Kemal, Sofya AteÅŸemiliterliÄŸi’ne atandı.
1914 Mart 1
Mustafa Kemal, Yarbaylığa yükseltildi.
1915 Åžubat 2
Mustafa Kemal, Tekirdağı’nda 19. Tümeni kurdu.
1915 Åžubat 25
Mustafa Kemal’in Maydos’a gidiÅŸi.
1915 Haziran 1
Mustafa Kemal’in Albaylığa yükseliÅŸi.
1915 AÄŸustos 9
Mustafa Kemal, Anafartalar Grup Komutanlığı’na atandı.
1915 AÄŸustos 10
Mustafa Kemal, Anafartalar’dan düşmanı geri attı.
1916 Nisan 1
Mustafa Kemal’in TuÄŸgeneralliÄŸe yükseliÅŸi.
1916 AÄŸustos 6
Mustafa Kemal, Bitlis ve MuÅŸ’u düşman elinden kurtardı.
1917 Eylül 20
Mustafa Kemal, memleketin ve ordunun durumunu açıklayan raporunu yazdı.
1917 Ekim
Mustafa Kemal, Ä°stanbul’a döndü.
1918 Ekim 26
Mustafa Kemal, Halep’in kuzeyinde bugünkü sınırlarımız üzerinde düşman saldırılarını durdurdu.
1918 Ekim 30
Mondros Mütarekesi’nin imzalanması.
1918 Ekim 31
Mustafa Kemal’in Yıldırım Orduları Grup Komutanlığı’na atanması.
1918 Kasım 13
Yıldırım Orduları Grup Komutanlığı’nın kaldırılması ve Mustafa Kemal’in Ä°stanbul’a dönüşü.
1919 Nisan 30
Mustafa Kemal’in Erzurum’da bulunan 9. Ordu MüfettiÅŸliÄŸi’ne atanması.
1919 Mayıs 15
Ä°zmir’e Yunan’lıların asker çıkarması.
1919 Mayıs 16
Mustafa Kemal, Bandırma vapuruyla Ä°stanbul’dan ayrıldı.
1919 Mayıs 19
Mustafa Kemal, Samsun’a çıktı.
1919 Haziran 15
Mustafa Kemal, 3. Ordu Müfettişi ünvanını aldı.
1919 Haziran 21
Mustafa Kemal, Ulusal Güçleri Sivas Kongresi’ne çağırdı.
1919 Temmuz 8 / 9
Mustafa Kemal, askerlikten çekildi. (Saat: 20:50)
1919 Temmuz 23
Mustafa Kemal’in baÅŸkanlığı altında Erzurum Kongresi’nin toplanması ve bir Temsil Kurulu seçerek dağılması. (7 AÄŸustos 1919)
1919 Eylül 4
Mustafa Kemal’in baÅŸkanlığı altında Sivas Kongresi’nin toplanması ve 11 Eylül’de sona ermesi.
1919 Eylül 11
Mustafa Kemal, Anadolu ve Rumeli Müdafaayı Hukuk Cemiyeti Heyet Temsiliyesi BaÅŸkanlığı’na saçildi.
1919 Ekim 22
Amasya Protokolü’nün imzalanması.
1919 Kasım 7
Mustafa Kemal, Erzurum’dan milletvekili seçildi.
1919 Aralık 27
Mustafa Kemal, Heyeti Temsiliye’yle birlikte Ankara’ya geldi.
1920 Mart 20
Ä°stanbul’un Ä°tilaf Devletleri tarafından ele geçirilmesi, Mustafa Kemal’in protestosu, Ankara’da yeni bir Millet Meclisi toplama giriÅŸimi.
1920 Mart 18
Ä°stanbul’da Meclis-i Mebusan’ın son toplantısı.
1920 Mart 19
Mustafa Kemal tarafından Ankara’da üstün yetkiyi taşıyan bir Millet Meclisi toplanması hakkında illere duyuruda bulunulması.
1920 Nisan 23
Mustafa Kemal, Ankara’da Türkiye Büyük Millet Meclisi’ni açtı.
1920 Nisan 24
Mustafa Kemal, Büyük Millet Meclisi Başkanı seçildi.
1920 Mayıs 5
Mustafa Kemal’in baÅŸkanlığında ilk Hükümet’in toplantısı.
1920 Mayıs 11
Mustafa Kemal, İstanbul Hükümeti tarafından ölüm cezasına çarptırıldı.
1920 Mayıs 24
Mustafa Kemal’in cezası PadiÅŸah tarafından onaylandı.
1920 AÄŸustos 10
Osmanlı Ä°mparatorluÄŸu delegeleriyle Ä°tilaf Devletleri arasında Sevr AntlaÅŸması’nın imzalanması.
1920 Ocak 9 / 10
Birinci İnönü Savaşı.
1921 Ocak 20
Ä°lk TeÅŸkilat-ı Esasiye (Anayasa) Kanunu’nun esas maddelerinin kabulü.
1921 Mart 30 / Nisan 1
İkinci İnönü Savaşı.
1921 Mayıs 10
Mustafa Kemal tarafından Büyük Millet Meclisi’nde Anadola ve Rumeli Müdafaai Hukuk Grubu’nun kurulması ve Mustafa Kemal’in Grup BaÅŸkanlığı’na seçilmesi.
1921 AÄŸustos 5
Mustafa Kemal’e BaÅŸkumandanlık görevinin verilmesi.
1921 AÄŸustus 22
Mustafa Kemal’in yönetiminde Sakarya Meydan Savaşı’nın baÅŸlaması.
1921 Eylül 13
Sakarya Meydan Savaşı’nın kazanılması.
1921 Eylül 19
Mustafa Kemal’e MareÅŸallik rütbesinin verilmesi ve Mustafa Kemal’in Gazi ünvanını alması.
1922 AÄŸustos 26
Gazi Mustafa Kemal’in Kocatepe’den Büyük Taarruz’u yönetmesi.
1922 AÄŸustos 30
Gazi Mustafa Kemal’in Dumlupınar BaÅŸkumandanlık Meydan Savaşı’nı kazanması.
1922 Eylül 1
Gazi Mustafa Kemal’in: “Ordular! Ä°lk hedefiniz Akdeniz’dir, Ä°leri !” emrini vermesi.
1922 Eylül 9
Türk Ordusu’nun Ä°zmir’e girmesi.
1922 Eylül 10
Gazi Mustafa Kemal’in Ä°zmir’e geliÅŸi.
1922 Ekim 11
Mudanya Mütarekesi’nin imzalanması.
1922 Kasım 1
Gazi Mustafa Kemal’in önerisi üzerine saltanatın kaldırılması.
1922 Kasım 17
Vahdettin’in bir Ä°ngiliz harp gemisiyle Ä°stanbul’dan kaçması.
1923 Ocak 29
Gazi Mustafa Kemal’in Latife Hanım’la evlenmesi.
1923 Temmuz 24
Lozan AntlaÅŸması’nın imzalanması.
1923 AÄŸustos 9
Gazi Mustafa Kemal’in Halk Fırkası’nı kurması.
1923 AÄŸustos 11
Gazi Mustafa Kemal’in 2. Büyük Millet Meclisi BaÅŸkanlığı’na seçilmesi.
1923 Ekim 29
Cumhuriyet’in ilan edilmesi.
1923 Ekim 29
Gazi Mustafa Kemal’in ilk CumhurbaÅŸkanı olması.
1924 Mart 1
Gazi Mustafa Kemal’in Büyük Millet Meclisi’nde HalifeliÄŸi kaldırması ve öğretimin birleÅŸtirilmesi hakkında açış nutkunu söylemesi.
1924 Mart 3
Hilafetin kaldırılması, öğrenimin birleÅŸtirilmesi, Åžer’iyeve Evkaf Vekaletiyle (Bakanlığıyla), Erkanıharbiyei Umumiye Vekaletinin kaldırılması hakkındaki yasaların Büyük Millet Meclisi’nce kabul edilmesi.
1924 Nisan 20
Türkiye Cumhuriyeti TeÅŸkilatı Esasiye (Anayasa) Kanunu’nun kabul edilmesi.
1925 Åžubat 17
Aşarın kaldırılması.
1925 AÄŸustos 24
Gazi Mustafa Kemal’in ilk defa Kastamonu’da ÅŸapka giymesi.
1925 Kasım 25
Åžapka Kanunu’nun Büyük Millet Meclisi’nde kabul edilmesi.
1925 Kasım 30
Tekkelerin kapatılması hakkındaki kanunun kabulü.
1925 Aralık 26
Uluslararası takvim ve saatin kabulü.
1926 Åžubat 17
Türk Medeni Kanunu’nun kabulü.
1927 Temmuz 1
Gazi Mustafa Kemal’in CumhurbaÅŸkanı sıfatı ile ilk kez Ä°stanbul’a gitmesi.
1927 Ekim 15 / 20
Gazi Mustafa Kemal’in Cumhuriyet Halk Partisi 2. Kurultayı’nda tarihi Büyük Nutku’nu söylemesi.
1927 Kasım 1
Gazi Mustafa Kemal’in 2. Kez CumhurbaÅŸkanlığı’na seçilmesi.
1928 AÄŸustos 9
Gazi Mustafa Kemal’in Sarayburnu’nda Türk harfleri hakkındaki nutkunu söylemesi.
1928 Kasım 3
Türk Harfleri Kanunu’nun Büyük Millet Meclisi’nde kabul edilmesi.
1931 Nisan 15
Gazi Mustafa Kemal tarafından Türk Tarih Kurumu’nun kurulması.
1931 Mayıs 4
Gazi Mustafa Kemal’in 3.kez CumhurbaÅŸkanlığı’na seçilmesi.
1932 Temmuz 12
Gazi Mustafa Kemal tarafından Türk Dil Kurumu’nun kurulması.
1933 Ekim 29
Gazi Mustafa Kemal’in Cumhuriyet’in 10. Yıldönümünde tarihi nutkunu söylemesi.
1934 Kasım 24
Gazi Mustafa Kemal’e Büyük Millet Meclisi tarafından ATATÃœRK soyadının verilmesi kanununun kabul edilmesi.
1935 Mart 1
Atatürk’ün 4. kez CumhurbaÅŸkanlığı’na seçilmesi.
1937 Mayıs 1
Atatürk’ün çiftliklerini Hazine’ye ve taşınamaz mallarını da Ankara Belediyesi’ne bağışlaması.
1938 Mart 31
Atatürk’ün hastalığı hakkında CumhurbaÅŸkanlığı Genel SekreterliÄŸi’nin ilk resmi duyurusu.
1938 Eylül 15
Atatürk’ün vasiyetnamesini yazması.
1938 Ekim 16
Atatürk’ün hastalık durumu hakkında günlük resmi duyuruların yayınına baÅŸlanması.
1938 Kasım 10
Atatürk’ün ölümü. (PerÅŸembe, saat: 09.05)
1938 Kasım 11
Ä°stanbul Åžehir Meclisi’nin olaÄŸanüstü toplantı yapması. Saraydaki CumhurbaÅŸkanlığı forsunun indirilerek yerine yarıya kadar indirilmiÅŸ Türk Bayrağı’nın çekilmesi.
1938 Kasım 12
Atatürk’ün ölümü dolayısıyla, Yüksek Öğretim gençliÄŸinin Ãœniversite Konferans Salonu’nda toplanması.
1938 Kasım 13
GençliÄŸin Taksim Cumhuriyet Anıtı önünde toplanarak Atatürk’ün kurduÄŸu Cumhuriyet’i koruyacaklarına ant içmeleri.
1938 Kasım 14
Büyük Millet Meclisi çok hazin bir toplantı yaptı.
1938 Kasım 15
Hükümet Atatürk’ün Ankara’da ebedi istirahat yerine konulacağı 21 Kasım 1938 tarihini ulusal yas günü olarak duyurdu.
1938 Kasım 16
Ä°stanbul’lular Atatürk’ün Dolmabahçe Sarayı Muayede Salonu’ndaki katafalkı önünde sabahın ilk saatlerinden gecenin son saatlerine kadar saygı ve üzüntü içinde son görevlerini yaptılar.
1938 Kasım 19
Büyük bir törenle, Atatürk’ün Dolmabahçe’den alınan yüce cenazesi, önce Sarayburnu’na, oradan Zafer torpidosuyla Yavuz zırhlısına götürüldü.Yavuz zırhlısıyla Ä°zmit’e kadar götürülen tabut, oradan Ankara’ya yolcu edildi.
1938 Kasım 20
Atatürk’ün sevgili naşı Ankara’ya ulaÅŸtı ve Ankara’da Büyük Millet Meclisi önündeki katafalka konuldu. Ankara’lılar da son görevlerini saygıyla yaptılar.
1938 Kasım 21
Atatürk’ün cenazesinin EtnoÄŸrafya Müzesi’ndeki Geçici Kabre konulması.
1938 Kasım 25
Atatürk’ün vasiyetnamesinin açılması.
1938 Aralık 26
Atatürk’ün “Ebedi Åžef” sanıyla anılmasının kabul edilmesi.
1953 Kasım 4
Atatürk’ün Geçici Kabri’nin açılması.
1953 Kasım 10
Atatürk’ün cenazesinin Anıt-Kabir’e nakledilmesi.